Kısa cevap: llms.txt, sitenizin en önemli sayfalarını yapay zekâ araçları için özetleyen ve sitenin kök dizinine konan sade bir metin dosyası. Önerilmiş bir standart, resmî bir standart değil. Bildiğimiz kadarıyla büyük yapay zekâ şirketlerinin bu dosyayı arama ve cevap üretirken aktif olarak kullandığına dair net bir açıklama şu an için yok.
Hazırlaması bir saat kadar sürüyor, zararı yok. Ama görünürlüğünüzü tek başına değiştirmesini de beklemeyin.
llms.txt ne içerir?
Fikir, 2024'te Answer.AI'dan Jeremy Howard tarafından ortaya atıldı. Gerekçesi şu: bir web sayfası menüler, reklamlar, çerez bildirimleri ve kodla dolu. Yapay zekâ modellerinin sınırlı bağlam penceresinde asıl bilgiyi bulmak zorlaşıyor. llms.txt, bu karmaşanın yerine 'sitemde önemli olan bunlar' diyen temiz bir özet sunuyor.
Dosya Markdown biçiminde yazılıyor ve önerilen yapısı şöyle:
- İlk satırda, başına # işareti konmuş site ya da işletme adı
- Başına > işareti konmuş, bir iki cümlelik kısa özet
- İsteğe bağlı birkaç açıklama paragrafı
- Başına ## konmuş bölüm başlıkları ve her birinin altında önemli sayfaların bağlantıları, yanlarında tek satırlık açıklamalar
- Atlanabilecek ikincil içerik için Optional adlı bir bölüm
Bazı siteler ayrıca tüm içeriği tek dosyada toplayan llms-full.txt adlı bir sürüm de yayınlıyor. Bu daha çok uzun yazılım dokümantasyonu olan siteler için anlamlı.
Hangi yapay zekâ araçları dikkate alıyor?
Bu sorunun dürüst cevabı: belirsiz. Bu yazının hazırlandığı dönemde Google temsilcileri, llms.txt'i arama ya da AI özetleri için kullanmadıklarını açıklamıştı. Diğer yapay zekâ şirketlerinden de, bildiğimiz kadarıyla, arama botlarının bu dosyayı okuduğuna dair resmî bir taahhüt yok. Durum değişebilir; güncel bilgiyi şirketlerin kendi dokümantasyonundan kontrol edin.
Dosyanın bugün en çok işe yaradığı yer, yazılım dokümantasyonu ve geliştirici araçları. Bazı kod asistanları ve dokümantasyon platformları llms.txt'i kullanıyor ya da otomatik üretiyor. Bir işletme sitesi için ise etkisi henüz ölçülebilir değil.
Peki neden yine de konuşuluyor? Çünkü maliyeti çok düşük ve standart benimsenirse erken ekleyenler hazır olacak. Bu bir bahis, ama ucuz bir bahis.
robots.txt ile farkı
İki dosya sık karıştırılıyor, oysa işlevleri tamamen farklı.
robots.txt bir izin dosyası. Hangi botun sitenin hangi bölümüne girebileceğini söylüyor ve uzun süredir yerleşik bir standart. Büyük arama motorları ve yapay zekâ tarayıcıları bu kurallara uyduklarını belirtiyor; yine de robots.txt teknik bir engel değil, bir talimat.
llms.txt ise bir rehber. Hiçbir şeye izin vermiyor, hiçbir şeyi engellemiyor. Yapay zekânın içeriğinizi okumasını ya da eğitimde kullanmasını sınırlamak istiyorsanız, doğru yer llms.txt değil robots.txt.
Site haritasıyla da farkı var. Site haritası sitedeki tüm adresleri listeliyor; llms.txt ise seçilmiş birkaç önemli sayfayı açıklamalarıyla birlikte sunuyor. robots.txt ve site haritasının nasıl çalıştığını ayrı bir yazıda anlattık.
Örnek dosya ve yayınlama
Kadıköy'de hayalî bir kuaför için dosya kabaca şöyle olur:
- İlk satır: # Salon Adı
- Özet satırı: > Kadıköy'de kadın ve erkek saç kesimi, boya ve keratin bakımı yapan kuaför. Randevuyla çalışır; salı ile pazar arası 10.00 ile 20.00 arası açık.
- Hizmetler bölümü: her hizmet sayfası için bir satır. Köşeli parantez içinde sayfanın adı, yanında normal parantez içinde tam adresi, ardından iki nokta ve tek cümlelik açıklama: 'Saç kesimi fiyatları ve süreleri' gibi.
- İletişim bölümü: adres, telefon ve randevu sayfasının bağlantısı.
Yayınlamak basit. Dosyayı llms.txt adıyla, UTF-8 kodlamalı düz metin olarak sitenin kök dizinine koyun; alanadiniz.com/llms.txt adresinde tarayıcıda açılabildiğini kontrol edin. WordPress kullanıyorsanız bazı SEO eklentileri bu dosyayı otomatik üretebiliyor. Özel kodlanmış sitelerde genelde geliştiricinin kısa bir işi.
En sık yapılan hata, dosyayı bir kez yazıp unutmak. Hizmetiniz, fiyatınız ya da çalışma saatiniz değiştiğinde llms.txt de güncellenmeli. Aksi halde yapay zekâya eski bilgiyi özenle özetlemiş olursunuz.
Küçük bir işletme için sıralama şöyle olmalı: önce net hizmet sayfaları, tutarlı işletme bilgileri, yapısal veri ve Google İşletme Profili. llms.txt bunların ardından gelen, düşük öncelikli ama zararsız bir ek. Yapay zekâ aramalarında görünür olmak için yapılabilecek temel adımları ayrı bir yazıda sıraladık.
Sıkça Sorulan Sorular
llms.txt eklemek Google sıralamamı etkiler mi?
Beklemeyin. Google temsilcileri bu dosyayı arama ya da AI özetleri için kullanmadıklarını açıklamıştı. Sıralama ve AI özetlerindeki görünürlük, sayfalarınızın içeriği, teknik sağlığı ve güvenilirliği gibi etkenlere bağlı.
llms.txt ile yapay zekânın içeriğimi kullanmasını engelleyebilir miyim?
Hayır, llms.txt bir izin dosyası değil. Belirli yapay zekâ botlarını sınırlamak için robots.txt dosyasında ilgili botların adlarıyla kural yazmanız gerekiyor. Arama botlarını engellerseniz yapay zekâ cevaplarındaki görünürlüğünüzün de düşebileceğini hesaba katın.
Küçük bir işletme sitesi için llms.txt gerekli mi?
Gerekli değil, ama zararı da yok. Önce net hizmet sayfaları, tutarlı işletme bilgileri ve yapısal veri gibi etkisi bilinen adımları tamamlayın. Zamanınız varsa llms.txt'i bunların ardından eklemek düşük maliyetli bir hazırlık olur.
Blog yazıları genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, mali veya teknik danışmanlık yerine geçmez.
